Nedir Bul » Ansiklopedi http://www.nedirbul.com ne nedir, nerdedir, bilim, tarih, edebiyat, çoğrafya, dünya tarihi, şehirler.. Mon, 12 Jul 2010 04:06:57 +0000 http://wordpress.org/?v=2.9.1 en hourly 1 Ekvator nedir? http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/cografya/ekvator-nedir.html http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/cografya/ekvator-nedir.html#comments Fri, 12 Mar 2010 16:02:32 +0000 admin http://www.nedirbul.com/?p=73 Ekvator, kuzey ve güney yarıküreleri bir birinden ayıran hayali da iresel hat. Kuzey ve Güney kutup noktalarına eşit uzaklıkta olan noktaların bir leştirilmesiyle elde edilen çizgidir. Ekvator’un en lemi tanım gereği 0° dir. Ekvator çizgisinin uzunluğu 40.076,4 km’dir.

Ekvator’un özellikleri En uzun paralel da iredir. Paralel da irelerinin başlangıcıdır. (0˚ Paraleli düny ayı kuzey ve güney olmak üzere iki yarı küreye ayırır.) Güneş ışınlarını yaklaşık olarak 21 mart ve 23 Eylül&’;de dik açı ile alır (Ekinoks).

Çizgisel hızın en fazla, yer çekiminin en az olduğu yer dir.Üzerinde gece ve Gündüz süreleri her zaman eşittir.Her zaman yaz mevsimi yaşanır. Ekvator üzerinde meridyenlerin bir birlerine uzaklığı eşit ve 111Km. dir. her meridyen arası dört da kikadır. Güneş ışınları ne rede olursa olsun bir meridyenden diğer meridyene aynı anda geçerler.

Ekvator dünya üzerinde var olmayan ama var olan gibi düşündüğümüz hayali çizgi.

M.Ö. 276 – 195 yılları arasında yaşamış olup meridyen yayının uzunluğunu ve ondan yararlanarak Dünya’nın çevre uzunlu1unu Ekvator’u hesaplamış, çalışmalarını Geopraphika adlı eserinde toplamıştır. Dünya üzerindeki yer leşik alanların sınırlarını, hazırladığı bir haritada da gösteren matematik coğrafyacı Eratosten’dir.

]]> http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/cografya/ekvator-nedir.html/feed 0 Pisagor teoremi http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/geometri/pisagor-teoremi.html http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/geometri/pisagor-teoremi.html#comments Mon, 01 Mar 2010 10:45:59 +0000 admin http://www.nedirbul.com/?p=65 Samos’lu Pisagor’un, Milattan önce 596 yıllarında doğduğu tahmin ediliyor. Doğumu gibi ölüm tarihi de kesin de ğildir. Bu günkü adıyla bilinen Sisam Adasında 596 ve ya 582 yılında doğmuştur. Hayatı hakkında çok az bilgiler var dır. Bu bilgilerin bir çoğu da kulaktan kulağa söylentiler biçiminde gelmiştir. Fakat, önce leri doğduğu yer olan Sisam Adasında okuduğu, daha sonra ları Mısır ve Babil’e giderek oralarda bilgilerini ile rlettiği ve ülkesine geri dönerek de rsler ve rdiği söylenir. Kendisinden önce ki bilgilerin tümü nü öğrenmiş ve de rlemiştir. Kendisi, bir Yunan filozofu ve matematikçisidir. Ülkesinde hüküm süren politik baskılardan kaçarak, İtalya’nın güneyindeki Kroton şehrine gelmiş ve ünlü okulunu bu rada açarak şöhrete kavuşmuştur. Yarı söylentilere göre felsefe okulunun kurucusudur. Bu okul aynı zamanda dini bir topluluk ve o zamanın politikasına oldukça egemendir. Yine söylentilere göre , Pisagor’un matematik, fizik, astronomi, felsefe ve müzikte getirmek istediği yenilik, bu luşlar ve ışıkları hazmedemeyen bir takım siyaset ve din yobazları halkı Pisagor’a karşı ayaklandırarak okulunu ateşe ve rmişler, Pisagor ve öğrencileri bu okulun için de alevler arasında M.Ö. 500 yıllarında ölmüşlerdir. Bu ne denle Pisagor ve yaptıkları hakkında az bilgiler bize kadar gelmiştir. Pisagor’un ve öğrencilerinin yaptıklarının bir çoğu bu alevler arasında yok olup gitmiştir.

Pisagor, M.Ö. altı ncı yüzyılda, dünyanın güneş etrafında hareket ettiğini ile ri sürdüğü zaman oldukça sert olan bir hareketle karşılaşmıştır. O tarihlerde kağıt olmadığı için , bu bu luşlarını nasıl elde edildiği, yine bu de virlerdeki bilgilerin hangisinin Pisagor’a ait olduğu kesin olarak bilinmemektedir. Hatta, okuldaki öğretim araçlarının masa üzerindeki ıslak kum olduğu söylenir. Bu koşullar altı ndaki ilmi gerçek lerin tümü o zaman yazıya geçmediği için , bir çoğu da zamanla kaybolup gitmiştir. Bu ne denle, Pisagor’un okulu ve öğrencileri ile bir likte yanmalarından, eser bırakıp bırakmadığı da kesin olarak belli de ğildir. Geometride, aksiyomlar ve postülatlar her şeyden önce gelmelidir. Sonuçlar bu aksiyom ve postülatlardan yararlanılarak elde edilmelidir düşüncesini ilk bu lan ve ilk uygulayan matematikçi Pisagor’dur. Matematiğe aksiyomatik düşünceyi ve ispat fikrini getiren yine Pisagor’dur. Çarpma cetvelinin bu lunuşu ve geometriye uygulanması, yine Pisagor tarafından yapıldığı söylenir. En ön emli bu luşlarından bir i de , doğadaki her şeyin matematiksel olarak açık lanması ve yorumlanması düşüncesidir. Yaşayış ve inanışı, ilimle açık lama ve yorumlamayı o getirmiştir.
Müzik üzerine de çalışmaları var dır. Müzik tonlarının, telin uzunluğunun oranlarına bağlı olduğunu keşfetmiş ve bu nun tüm sayılara yorumlamasını düşünmüştür. Bir yer de bu günkü gerçel ekseni söylemeden düşünmüştür. Bu da , bu günkü kullandığımız gerçel eksenin sayı sisteminde kullanılmasından başka bir şey de ğildir. Fakat, eski Yunan matematikçileri gerçel sayıları bilmiyorlardı. O zamanlar, rasyonel sayıları uzunlukları ölçmek için kullanıyorlardı. Bu nun için belli bir bir im alıyorlar ve bu bir ime oranlayarak iki nokta arasındaki uzunluğu ölçüyorlardı. Rasyonel sayılarla ölçülemeyen uzunluğun keşfi 2600 yıl önce Yunan matematikçileri tarafından olmuş tur. Bu son uçta, halen de ğerini koruyan ve koruyacak olan ünlü Pisagor teoremine da yanır. Pisagor teoremi, matematikteki en büyük bu luşlardan bir idir. Hele zamanımızdan 2600 yıl önce bu lunduğu göz ön üne alınırsa, bu ndan daha büyük bir bu luş düşünülemez. Pisagor’un adını 2600 yıldır andıran, onu ünlü yapan ve insan lığın var olduğu sürece de son suza kadar da andıracak meşhur teoremi şudur: Bir dik üçgende, dik kenarlar üzerine kurulan karelerin alanlarının toplamı, hipotenüs üzerine kurulan karenin alanına eşittir.
Pisagor teoremi, rasyonel sayılarla ölçülemeyen uzunluğun da var olduğunu gösterir. Örneğin, yukarıdaki şekilde olduğu gibi , dik kenarları bir er bir im olan dik üçgeni göz ön üne alalım. Geometrik olarak, bu özel hal için , Pisagor teoremi gerçek lenir. Yani, büyük karenin alanı, dik kenarlar üzerine kurulan karelerin alanları toplamıdır. Diğer bir de yimle, x2=2 olur. Bu de nklemin kökü de rasyonel olmayan karekök 2 uzunluğudur. Yunan matematikçileri gerçel sayılan bilmiyorlardı. Üstün zekalı Eudoxos tarafından bu lunan oranlama yöntemini kullanıyorlardı. Aslında, gerçel sayıların oluşumu kavramı bir ya da bir çok insan ın bu luşu de ğildir. Rasyonel sayıların günlük hayatta kullanılması sırasında kendi kendi ne gelişmiştir. On tabanına göre sayıların sayılması ve yazılması, büyük bir olasılıkla iki eldeki parmakların sayılmasından doğmuştur. Şu sırada bile ilk el yaşam sürdüren bazı kabilelerde bu na benzer sayma yöntemi var dır. On tabanına göre sayıların yazılması ve okunması, Avrupa’ya Crusades’ten sonra Arap dünyasından gelmiştir. Bu nu Araplar Hintlilerden, Hintliler de Helen medeniyetinden aldılar. Yunan’lı astronomlar bu sayı sistemini, M.Ö. 1500 yıllarından beri kullanan, Babil’lilerden almışlardır. “Evrenin hakimi sayıdır. Sayılar ev reni yönetiyor” sözleri de Pisagor’a aittir.

Pisagor, Archimedes’ten oldukça farklıdır. Pisagor hem mistik ve hem de matematikçidir. Mistik tarafları çok tur. Bu nlar, efsaneleşmiş bir biçimde de stan olarak anlatılmış, ev ren hakkında bu günkü gerçek lere uymayan düşünceler de ile ri sürmüştür. Bu nları bir tarafa bırakırsak, yine yaşadığı çağa göre matematikçi yönü çok ağır basar. Pisagor, Mısır’da ve Babil’de çok gezdi. Rahiplerden ilim öğrendi. Çok tanrılı olan o zamanın dini inançlarını benimsedi. Yaşadığı çağı ve aldığı rahip eğitimi göz ön üne alınırsa, bu nda yadırganacak pek bir şey de yoktur. Oldukça doğaldır. Matematiğe ispat fikrini getiren Pisagor için , sosyal ve şahsi yaşantısı bu kadar eleştiriye de ğmez. Yalnız, Pisagor ve bazı Yunan filozofları, örneğin, Euclides, Eflatun ve Aristo gibi alimleri, yaşadığı de virlerde, bu gün için bilinen ilmi gerçek lerde hataya düşmüşlerdir. Bu filozofların felsefeleri, modern matematiğin kurucusu Descartes (1596-1650) ve Newton (1564-1642) kadar , modern fiziğin kurucusu Galile (1564-1642) ve modern kimyanın kurucusu olan Lavoi***r (1743-1794) zamanına kadar iki bin yıllık bir gecikmeye ne den olmuş lardır. Eğer Yunan’lılar Euclides, Eflatun ve Aristo yer ine Archimedes’i izlemiş olsalardı, Descartes, Newton, Galile ve Lavoi***r’in kurdukları modern ilme iki bin yıl önce ulaşır ve bu gün için de bu lunduğumuz medeniyete iki bin yıl önce var ılırdı. Yani, Archimedes’le Newton, Galile ve Lavoi***r arasında tam iki bin yıllık ilmi boşluk var dır. Bu boşlukta kolay kolay doldurulamaz. Bu ne denle, Yunan’lıların medeniyetin ile rlemesine iki bin yıllık bir gecikmeye sebep oldukları bir gerçek tir. Avrupa’da uzun yıllar egemen olan ve hüküm süren skolastik düşüncenin temeli Yunanistan’da atılmış ve İtalya’da geliştirilmiştir. Bu ne denle de uzun yıllar bu skolastik düşünce yenilememiştir. Bu uğurda çok sayıda ilim adamı yok edilmiştir.

Pisagor’dan önce , geometride, şekillerin aralarındaki bağlılıklar gösterilmeksizin elde edilenler, göre nek ve tecrübeye da yanan bir takım kurallardı. Bu ne denle, daha gelen bir yetkili ne de mişse o sürüp gidiyordu. Pisagor’un matematiğe ispat fikrini sokması bu yüzden çok ön emlidir. O çağlarda çok tanrılı din var dı. Pisagor daha da ile ri gidiyor ve “tanrı sayıdır” diyordu. Bu sayılar, 1, 2, 3…, şeklinde bu gün bildiğimiz doğal sayılardı. Daha sonra , kendi kendi ne bir çelişkiye düştüğünü, tamsayıların hatta rasyonel sayıların bile matematiğe yetmediğini, kendi adıyla anılan Pisagor teoremiyle gördü. Bu na bir süre karşı da çıktı. Fakat, son unda bu yenilgiyi kabul etmesini de bilmiştir. Olayda karekök 2 şeklinde rasyonel bir uzunluğun olmaması problemidir. Halbuki Pisagor teoremine göre böyle bir uzunluk var dır. Pisagor’un kuramını yıkan problem, a2=2b2 de nklemini gerçek leyen a ve b gibi iki tamsayıyı bu lmak olan aksızdır. Pisagor’un karşılaştığı iki nci güçlük, bir karenin kenarının köşegenine bölümünün rasyonel bir sayı olmayışıdır. Bu söylediğimiz, a2=2b2 de nkleminde adı geçen olaya eşdeğer olduğu açık tır. Bu problemi bu günkü matematik diliyle söylersek, karekök 2 sayısı irrasyonel bir sayıdır. İşte, karenin köşegeni gibi basit bir uzunluk, Pisagor’un doğal sayılar kümesine meydan okuyarak, Pisagor’un ilk felsefe kuramını yalan lamıştır. Böylece, hiç bir zaman tek rar etmeyen son suz ondalıklı olan irrasyonel sayı bu lunmuş olunur. Pisagor’un bu bu luşu, modern analizin kökünü keşfetmiştir. Bu problem bir yer de, sıfır ile iki sayısı arasını rasyonel sayılarla kaplayabilir miyiz sorusunu doğurur. Yanıt hemen hayır olacaktır. Çünkü, 0<karekök 2<2 olan karekök 2 sayısı rasyonel de ğildir. 1,41 ile 1,42 sayıları arasında rasyonel olmayan bir sayıdır. Öyleyse, sayı doğrusu üzerindeki her bir noktaya bir gerçel sayı karşılık gelir postülatını şimdilik kabul edebiliriz. Bu görüşe Pisagor’culuk de nir ve bu görüşe ile ride Kronecker tarafından itiraz edileceğini hemen söyleyelim.
İşte, sayı doğrusu üzerinde rasyonel sayılarla sıfır sayısından iki sayısına sürekli olarak gitmek mümkün diyenlerle, mümkün de ğildir diyenler arasında uzun yıllar tartışma olmuş tur. Yüzyılımızda çıkan Brouwer’e kadar bu tartışma çeşitli şekillerde karşımıza çıkmıştır. Mümkün de ğil diyenler hiç bir ile rleme göstermeden yer inde saymışlar ve az hata yapmışlar fakat, mümkün diyenlerse çalışarak ve bir az da fazla hata yaparak bu günkü modern matematiğe ulaşmışlardır. Doğrunun sürekli olup olmadığı uzun yıllar tartışılmıştır. Pisagor, bu kuramlarla, sayılar aracılığıyla ve kendi yöntemleriyle ev renin doğal de ngesini ve ev rendeki cisimlerin ilişkilerini açık lamaya çalışmıştır. Şüphesiz, bu görüş ve düşünüşlerin bir çoğu bu gün geçerli de ğildir. Yine de , modern matematiğin temelini Pisagor atmıştır. Halbuki, M.Ö. 500-428 yıllarında Pisagor de vrinde yaşamış olan Anaksgoras, Güneş’i, Dünya’dan kat kat daha büyük kızgın bir de mir kütlesi olarak tanımlamıştır. Ay ışığının Güneş’ten gelen ışınların bir yansıması olduğunu da ön e süren kişi olduğu da sanılmaktadır. Bu ne denle, Pisagor mistik olduğu kadar üstü n zekalı bir matematikçidir sıfatları yer inde kullanılmıştır.

]]> http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/geometri/pisagor-teoremi.html/feed 0 93 Harbi (1877-78 Osmanlı-Rus Savaşı) http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/93-harbi-1877-78-osmanli-rus-savasi.html http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/93-harbi-1877-78-osmanli-rus-savasi.html#comments Wed, 27 Jan 2010 22:40:28 +0000 admin http://www.nedirbul.com/?p=17 Son asır Türkiye tarihinin dönüm noktalarından bir ini teşkil eden ve Rumî 1293 tarihine rastladığından, tarihimize “Doksanüç Harbi” diye geçen 1877-78 Osmanlı-Rus Savaşı.

Çarlık Rusyası; asırlık emellerini gerçek leştirmek için , Osmanlıları Avrupa’dan atmak, İstanbul’u ele geçirerek sıcak de nizlere inmek, Hıristiyanları ve özellikle Slavları korumak bahanesiyle Osmanlı Devleti’nin iç işlerine karışmaktaydı. Bu husus, harbin en ön emli sebebini teşkil edecektir. Osmanlı ülkelerine saldırmayı millî bir hedef kabul eden Rusya, Kırım Hanlığını istilâ etmiş, Karadeniz’in kuzey ve doğu kıyılarını almış, Volga boylarındaki Türk ülkelerini istilâ ederek Türkistan’a ile rleyip kuzey kısımlarını elde etmişti. 1853 Kırım mağlûbiyeti, Rusların bu emellerini bir müddet için durdurmuştu. Ancak Rusya, büyük bir gayretle eski bir liğini sağlamış ve Kırım mağlûbiyetinin acısını çıkarmak için fırsat gözetmeye başlamıştı. Osmanlı Devletinin toprak bütünlüğüne en çok taraftar olan Fransa’nın, 1870 yılında Prusya karşısında ağır bir mağlûbiyete uğraması, kuvvetler de ngesinin Osmanlılar aleyhine bozulmasına yol açmış ve Rusya beklediği fırsatı elde etmişti. Bu nu de ğerlendiren Rusya, Paris Antlaşması’nın, Karadeniz’de donanma ve tersane bu lundurulmaması hakkındaki maddelerini tanımadığını resmen ilan edip, bu teşebbüsünü Londra Konferansı’nda tescil ettirdi. Böylece Rusya, Karadeniz’de kuvvetli bir donanma meydana getirme imkânına sahip oldu.

Bu gelişmeden sonra Rusya, Panislavizm fikirlerini Balkanlarda yaymak için Moskova’da bir kongre topladı. Rus Panislavistleri, Bosna-Hersek ve Bu lgaristan Slavlarını ayaklandırmak için Balkanlarda yoğun propagandaya giriştiler. Ayrıca Romanya ve Karadağ’da bir er teşkilat kurdular. Rusya bu tür faaliyetlerinden başka, Osmanlı Devletine de baskı yapmak taydı. Sadrazam Mahmud Nedim Paşa, Bu lgarların, Fener Rum Kilisesi’nden ayrılarak millî bir kilise kurmalarını kabul etti. Böylece, Bu lgarların siyâsî bağımsızlıklarına yol açıldı.

Çok geçmeden, Panislavizm propagandası etkisini gösterdi. İlk olarak Bosna-Hersek eyaletindeki Hıristiyanlar ayaklandı. Daha bu isyan bastırılmadan yine Rus tahrikiyle Karadağlılar ve Sırplar da ayaklandılar. Osmanlı Devleti, bu iki isyanı bastırınca, bu nlar, Avrupa de vletlerinden yardım istediler. İşe karışan Rusya, Osmanlı Devletine Karadağ ve Sırbistan’la anlaşma yapması için ültimatom ve rdi. Bu nun üzerine muhtemel bir savaştan çekinen Avrupa de vletleri, Balkan meselesini görüşmek üzere İstanbul’da bir konferans tertip ettiler (23 Aralık 1876). Aynı gün Osmanlı Devleti, Konferansın çalışmalarına mâni olmak için Kânun-i Esâsî’yi ilan etti. Çalışmalarına de vam eden Tersane Konferansına, Osmanlı Devletinden başka İngiltere, Fransa, Rusya, Avusturya, Almanya ve İtalya katıldı. Yabancı de legeler, önce den hazırladıkları metni Osmanlı de legelerine sundular. Bu na göre , Osmanlı askeri, Karadağ ve Sırbistan’dan çekilecek, Bu lgaristan’da doğu ve batı Bu lgaristan adı ile iki ayrı eyalet kurulacak ve Bosna-Hersek’le bir likte bu iki eyalete muhtariyet ve rilecekti. Osmanlı Devletinin bu şartları kabul etmemesi üzerine konferans da ğıldı. Konferansa katılan İngiltere Başmurahhası Hindistan Nazırı Lord Salisbury, savaşı ön lemek hususunda çok gayret gösterdi. O, Midhat Paşa’nın aksine, bir savaş çıktığında İngiltere’nin, Osmanlı Devletine yardım etmeyeceği kanaatindeydi. Lord Salisbury, Sultan İkinci Abdülhamid’le de görüşerek durumun vahametini izah etti. Padişah, savaş istemiyordu, fakat, savaş isteyen de vlet adamlarının baskısı altı nda idi. Bu nların başında Sadrazam Midhat Paşa ve Harbiye Nazırı ve kili Müşir Redif Paşa geliyordu. Midhat Paşanın teşvikiyle, yüksek medrese talebesi sokaklara dökülüp, Padişahın penceresi altı na kadar giderek “Harb istiyoruz!” diye bağırdı.

Tersane Konferansında müspet bir ne tice alınamayınca, Londra’da bir konferans daha toplandı. Bu konferansta Bâbıâlî’ye, Tersane Konferansının kararlarından daha hafif ıslahat şartları tek lif edildi, ancak Osmanlı de vlet adamları, bu tek lifi de reddettiler. Londra protokolünün Osmanlılar tarafından reddedilmesinden sonra Çar, Karadağ’a sadece Nikşik kazası bırakılırsa savaşı ön leyebileceğini Bâbıâlî’ye bildirdi. Ancak, bu tek lif de sadrazam İbrahim Edhem Paşa tarafından reddedildi.

Avrupa de vletlerinin savaşa mâni olma teşebbüsleri başarısız kalınca, Rusya, 24 Nisan 1877’de Osmanlı Devletine savaş ilan eti. Sırbistan, Romanya ve Karadağ prenslikleri de Osmanlı Devletine isyan ederek Rusya’nın yanında yer aldılar. Yunanistan da düşmanca bir tavır takınınca, Osmanlı Devleti savaşta yalnız kaldı.

93 Harbi, Tuna ve Kafkasya cephelerinde cereyan etti. Tuna cephesi başkumandanı, Serdâr-ı ekrem Müşir Abdülkerim Nâdir (Abdi) Paşa idi. Emrindeki kuvvetler, üç orduya ayrılmıştı. Bu nlardan Garp ordusunun başında Müşir Osman Paşa, Şark ordusunun başında Müşir Ahmed Eyüp Paşa, Cenup ordusunun başında ise Müşir Süleyman Paşa bu lunuyordu. Bu cephedeki de nge, Osmanlıların hayli aleyhineydi.

Abdülkerim Nâdir Paşanın, düşmanın Tuna’yı geçmesine seyirci kalmasıyla, harp yarı yarıya kaybedildi. Halbuki Osmanlılar için en büyük ümit, Rusları Tuna seddi üzerinde durdurabilmek ve bu seddi aşmalarına en gel olabilmekti. Bu zafiyetinden dolayı Serdâr-ı ekrem, bir müddet sonra Dîvân-ı harbe ve rilip mahkum olacaktır.

7 Temmuz’da Tırnova, 16 Temmuz’da Niğbolu’yu alan Ruslar, Şıpka Geçidine hâkim olup, Balkan Dağlarını aşmaya başladılar. Abdülkerim Nâdir Paşanın az ledilip yer ine çok genç, müşir Mehmed Ali Paşanın başkumandan olması ve ordu için deki diğer ayrılıklar, müşirler arasında rekabeti artırdı. Bu husus, savaşın kaybedilmesinde ön emli sebep teşkil etti. Müşir Süleyman Paşa, Şıpka Geçidini ele geçirmek için , bir hafta gece-gündüz de meden taarruzda bu lundu, ancak muvaffak olamadı. Bu de fa Şıpka’yı geçmek için , Müşir Mehmed Ali Paşa taarruza geçti. Ayazlar, Karahasan, Ablova ve Kaçılova Meydan Muhârebelerini kazandı ise de , de vamlı takviye alan Rus kuvvetlerini söküp atamadı. Müşir Osman Paşa ise savunma savaşına yeni prensipler getirerek, Plevne’de düşmanı üç de fa mağlup etti. Üçüncü Plevne Zaferinden sonra , Sultan İkinci Abdülhamid Han tarafından “Gâzi” unvânı ve rildi. Yeni takviyelerle güçlenen düşman karşısında Osman Paşa, yardım alamadığından Plevne de düştü. Plevne’nin düşmesi ile , sayıca pek fazla olan Rus bir likleri serbest kaldılar. Bu sırada Sırplar Niş’e girmişler, Karadağlılar da İşkodra çevresine kadar ile rlemişlerdi. İleri harekâtlarına de vam eden Ruslar, Sofya, Niş ve Vidin’i aldıktan sonra Edirne’ye ve bu rayı da alıp Yeşilköy’e ulaştılar. Grandük Nikola, sulh şartlarını dikte etmek üzere, umumî karargâhını bu rada kurdu. Böylece Tuna cephesindeki savaş, Osmanlıların aleyhine ne tîcelendi.

93 Harbi’nin iki nci cephesi Kafkasya idi. Kesin ne ticenin alınacağı ve alındığı Tuna cephesi kadar mühim olmamakla beraber, bu rada da pek büyük savaşlar oldu. Cephe kumandanı Ahmed Muhtar Paşa idi. 125.000 kişilik Rus ordusunun başında ise , Ermeni asıllı Melikof bu lunuyordu.

Devamlı takviye alan Ruslar, 30 Nisan’da Doğu Bayezid’i ele geçirdiler. Muhtar Paşa, Ruslara karşı 21 Haziranda Halyaz, 25 Haziranda Zivin, 25 Ağustosta Gedikler Meydan Muhârebelerini kazandı. Ahmed Muhtar Paşaya bu zaferlerden sonra , “Gâzi” unvanı ve rildi. 4 Ekimde Yahniler Meydan Muharebesi de kazanıldı, ancak takviye alan Rusları durdurmak mümkün olmadı. 15 Ekim 1877 Alacadağ Meydan Muharebesi, Kafkas cephesinin dönüm noktası oldu. Ahmed Muhtar Paşa, fazla zayiat ve rmemek için Erzurum’a çekilmek zorunda kaldı. Kars açık ta kaldığından, 18 Kasım’da Rusların eline geçti. Fakat Ruslar, Erzurum halkının da katıldığı de stanlaşan savunma karşısında, Erzurum’u alamadılar. Bu sırada Ahmed Muhtar Paşa, Padişah tarafından İstanbul’un muhafazası ile göre vlendirilip İstanbul’a çağrılınca yer ine Müşir Kurd İsmail Paşa getirildi.

93 Harbi, Osmanlı Devletinin ağır mağlûbiyetiyle ne ticelendi. Rumeli Türklüğü, Rus bir likleri ve Bu lgarların büyük katliamı sebebiyle, büyük sarsıntıya uğradığından, Türk nüfusu az ınlığa düştü. Son asır Türk tarihinin en büyük göç faciâsı vuku bu ldu. Balkanlardan Anadolu’ya uzanan yol lar, göçmen kafileleriyle doldu. Bu nların büyük bir kısmı, yine Ruslar ve Bu lgarlar tarafından imha edildi.

Rusların Yeşilköy’de karargâh kurmalarından sonra , Babıâlî, 19 Ocak 1878’de Rusya’dan mütareke istedi. 9 ay 7 gün süren savaşa, 31 Ocak 1878’de imzalanan Edirne Mütarekesi son ve rdi. Sonradan, 3 Mart 1878’de, Ayastefanos (Yeşilköy) Antlaşması imza edildi, ancak yürürlüğe girmedi. Abdülhamid Han, siyasî de hasıyla, bu antlaşmayı yürürlüğe koydurmadı. Ayrıca bu antlaşma, Rus nüfuzunu son de rece arttırdığından, Avrupa de vletlerini telaşa düşürmüştü. Avrupa de vletlerinin iştirakleriyle tertiplenen Berlin Antlaşması’na göre (13 Temmuz 1878), önce ki antlaşmanın bazı maddeleri hafif letildi. Ancak, Osmanlı Devleti bu antlaşmaya göre , bu günkü Türkiye’nin üçte bir ine yakın toprak ve büyük nüfus kaybına uğradı. Ayrıca, 800 milyon altı n franklık savaş tazminatı ödeme mecburiyetinde bırakıldı. Balkanlarda ise Sırbistan, Karadağ ve Romanya bağımsız bir er de vlet oldular.

]]> http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/93-harbi-1877-78-osmanli-rus-savasi.html/feed 0 Fransızca ile ilgili genel bilgiler http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/yabanci-dil/fransizca-ile-ilgili-genel-bilgiler.html http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/yabanci-dil/fransizca-ile-ilgili-genel-bilgiler.html#comments Sat, 23 Jan 2010 12:30:34 +0000 admin http://www.nedirbul.com/?p=7 Fıransızca ile ilgili genel bilgiler
Dil Ailesi: Hint-Avrupa
Alt Grup: Latin Kökenli.
Ülke Profilleri: Fransızca

Benin, Bu rkina Faso, Kamerun, Merkezi Afrika Cumhuriyeti, Çad, Kongo Cumhuriyeti, Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Cibuti, Gabon, Guinea, Fildişi Sahili, Madagaskar, Mali, Moritanya, Nijerya, Ruanda, Senegal, Tago, Cezayir, Tunus, Fas.

Afrika’daki Fransızca konuşulan toplam yer leşim alanı ABD’den daha büyüktür. Fransızca’nın resmi dil olarak konuşulduğu 18 Afrika ülkesi var dır. Bu ülkelerdeki toplam nüfus 254.000.000 kadar dır. Diğer ülkelerin, mesela Mısır’ın ‘Agence Intergouvermentale de la Francophonie’ ile resmi bağlantıları var dır. Frankofon Afrika’nın ÇOĞU KISMINDA Fransızca doğrudan ya da dolaylı olarak bu büyük kıtada çeyrek milyar insan ın ile tişim aracıdır.

Neden Fransızca öğrenmeliyim?
Fransızca eğitimi siz e çok uluslu edebi eserlerle karşılaşma olan ağı sağlar ve böylece edebiyat, tarih, felsefe ve sanata karşı hayranlığının artmasına ne den olur.

Fransızca dünyanın en çok bilinen dillerinden bir idir, uluslararası toplumların ve diplomasinin dili olarak tek rakibi İngilizce’dir. Fransa’da konuşulmasının yanı sıra Belçika, İsviçre ve Kanada, Lüksemburg, Haiti, 15′ten fazla Afrika ülkesi, St. Pierre ve Mıquelon (New-foundland’ın dış kıyısı), Guadelope ve Martinique (Karayipler’de), Fransız Guyanası (Güney Amerika), Reunion (Hint Okyanusu), Yeni Kaledonya ve Tahiti (Güney Pasifik)’nin resmi dillerinden bir isidir. Ayrıca, Fransızca bir çok ülkenin resmi olmayan iki nci dili olarak konuşulmaktadır, bu nların arasında Fas, Tunus, Cezayir, Lübnan, Suriye, Kamboçya, Laos ve Vietnam yer alır. 75 milyon insan ın anadilidir, kayda de ğer bir seviyede de iki nci dil olarak konuşulmaktadır.

Fransızca, Latince kökenden gelen Roma dillerinden bir idir. Fransa’da Latince’nin izlerinin ilk olarak görülmesi (sonradan Gaul de nildi) Sezar’ın bölgeyi M.Ö. 58-51 periyodunda istila etmesine da yanır. Gaul Roma İmparatorluğu’nun en ön emli ve en zengin bölgelerinden bir i olmuş ve Latince, çeşitli Keltik (Gaulish) lisanlarının yer ini almıştır. Birçok yeni ağız ortaya çıkmış, fakat tarih kuzeyin tarafını tutmuş ve Paris 12. yy’da Fransa’nın başkenti olmasıyla bir likte Fransızca diğer diller yanında daha fazla ön eme sahip olmustur. 17., 18. Ve 19. yy’da Fransızca bir dil olarak üstü ndü, fakat 20. yy’da İngilizce tarafından kısmen karanlığa gömüldü. Fransızca Birleşmiş Milletler’in altı resmi dilinden bir idir. Fransızca – Temel Bilgiler Fransızca – Temel Bilgiler

Fransız alfabesi İngilizce ile aynıdır, ‘w’ sadece yabancı kelimelerde görülür. E harfi üzerinde uzatma işareti kullanılır. Mesela, pe’re-father, e’te’-summer, e’le’ve-pupil, a’me-saul. “Ç” harfi kullanılır ve a, o ya da u’dan önce gelirse k sesi yer ine s sesini ve rir (leçon-lesson-ders).

Fransızca’da sessiz harfler çok tur, özellikle kelimelerin son larında (Hommes ‘um’, amient ‘em’ olarak telaffuz edilir). Fakat, normal olarak okunmayan son sessiz harf, sesli harfle başlayan bir kelimeyle de vam ederse genellikle okunur. Bu süreçte (bitişme) sessiz harf, takip eden kelimenin ilk hecesinin bir parçası olur. Böylece ‘il est assis’ (he is seated) ‘e-le-ta-se’ şeklinde telaffuz edilir. Fransızca telaffuzun İngilizce’ye oldukça benzeyen kurallar gerektirmesine rağmen, bu dilin gerçek seslerinin çıkarılabilmesi İngiliz bir konuşmacı için oldukça zordur. İyi bir Fransızca aksanı kolaylıkla elde edilebilecek bir meziyet de ğildir.

Batı dünyasının iki ön emli dili olarak Fransızca ve İngilizce doğal olarak bazı kelimeleri bir birlerine kazandırmışlardır. Norman Fransızcası’nın İngiliz dili üzerindeki büyük etkisi zaten tartışılmakta olan bir konudur. Fransızca’nın İngilizce’ye son yıllardaki etkisi -Fransızca telaffuza en yakın şekilde- şu kelimeleri ve ifadeleri içerir: hors d’ouvre, a’lacarte, table d’hote, en route, en masse, rendezvous, carte blanche, savoir-faire, fauxpas, fait accompli, par excellence, bon vivant, joie de vivre, raison d’e'tre, coup d’e'tat, nouveau riche, esprit de corps, laissez faire, charge’ d’oftaires, pie’ce de re’sistance ve R.S.V.P.

Fakat son yıllarda olay tersine gelişmeye başladı. Dilde kesinliği de stekleyen grubu de hşete düşürecek şekilde Fransızca o kadar çok fazla sayıda İngilizce kelime tarafından istila edildi ki, ortaya çıkan bu yeni anlaşılmaz dile ‘franglais’ adı ve rildi; francois (fransızca) ve anglais (İngilizce)’nin bir leşimi. Yüzlerce örnekten bazı ları: le hamburger, le drugstore, le week-end, le strip-tease, le pull-over, le tee-shirt, les chewing gum, les black jeans, le snack-bar, ve la cover-girl. Bu nlardan çoğu Fransız Akademisi tarafından reddedildi, fakat orada bile kabul edildiği görülebiliyor. Son zamanlarda Akademi ‘le pipeline’ ve ‘le bu lldozer’in Fransızca’ya girmesini onayladı, fakat katı kurallara göre . Tabii ki bu nlar peep-leen ve booldo-zair şeklinde telaffuz edilecektir.

Fransızca’nın konuşulduğu ülkeler hangileridir?
Cezayir, Belçika, Benin, Bora Bora, Bu rkina Faso, Bu rundi, Kamboçya, Kamerun, Kanada, Merkez Afrika Cumhuriyeti, Çad, Zaire, Kongo Cumhuriyeti, Fildişi Sahilleri, Cibuti, Avrupa Adası, Fransa, Güney ve Atlantik Fransız Toprakları, Gabon, Gloriso Adaları, Guadeloupe, Guernsey, Guinea, Haiti, İtalya, Jersey, Juan de Nova Adası, Laos, Lübnan, Lüksemburg, Madagaskar, Mali, Martinique, Mauritius, Mayotte, Monako, Morokko, Yeni Kaledonya, Nijerya, Reunion Adası, Ruanda, Senegal, Seychelles Adaları, St Pierre ve Miquelon, İsviçre, Tahiti, Togo, Tunus, ABD, Vanuatu, Vietnam, Virjin Adaları ve Zaire.

]]> http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/yabanci-dil/fransizca-ile-ilgili-genel-bilgiler.html/feed 0 Termometre http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/nedir/termometre.html http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/nedir/termometre.html#comments Sat, 23 Jan 2010 00:25:23 +0000 admin http://www.nedirbul.com/?p=5 Termometre ne dir?
Sıcaklığı ölçmek için kullanılan aletir.

Meteorolojide Celsius, Fahrenheit ve ya Kelvin gibi de ğişik ölçekler termometrelerde kullanılmaktadır. Gündelik kullanımdaki termometrelerin çoğu , de ğişen sıcaklık karşısında sıvıların hacim de ğiştirmesi mantığına da yanır. Bu cinsten en fazla kullanılan termometreler civalı termometrelerdir. Sıcaklığın çok düşük olduğu yer lerde ise donma sıcaklığı daha düşük olan alkollü termometreler tercih edilir.Termometreler,sıcaklık ölçmede kullanılır.

Termometrenin yapısı nasıldır?
En sık rastlananı cıvalı termometredir. Bu çok küçük kesite sahip ve üst ucu kapalı bir tüpten ibarettir. Alt ucundaysa için de cıva bu lunan küresel ve ya silindirik bir hazne bu lunur. Isıtılmasıyla, civa genişler ve tüpte yükselir. Tüpün kesitinin küçük olmasından dolayı az bir hacim büyümesinde cıvanın yükselmesi oldukça fazladır.

Termometre iki sabit nokta arasında kalibre edilir. Bu nlar suyun donma noktasıyla kaynama noktasıdır. Normal atmosfer basıncında (760 mm cıva basıncı) bu iki nokta arasındaki mesafe Celsius termometresinde 100 eşit parçaya bölünür. Bu nların her bir i bir Centigrad’ı (1°C) gösterir. Fahrenheit ölçüsündeyse bu 180 eşit parçaya bölünür. Bu nların her bir iyse Fahrenheit’i (1°F) gösterir. Bu ölçümde, suyun donma ve kaynama noktası sırayla 32°F ve 212°F olarak belirlenir. Réaumur ölçümündeyse bu noktalar 0°R ve 80°R olarak isimlendirilir. Ara da 80 parçaya bölünür. Cıva -39°C’de donduğu için çok düşük sıcaklıkların ölçümü için uygun de ğildir. Bu tür olan lar donma noktası düşük olan renkli alkolle doldurulmuştur. Ulaşılabilecek en düşük sıcaklık mutlak sıfır olup, -273,16°C’dir. Mutlak sıfırdan başlayan bir ölçü de Kelvin’dir, yani -273,16°C = 0K’dır.

Termometrenin çeşitleri ne lerdir?
Alkollü termometre
Cıvalı termometre
Dijital termometre
Gazlı termometre
Katı termometre

]]> http://www.nedirbul.com/ansiklopedi/nedir/termometre.html/feed 0
porno izle sikis porno izle